Hamiləlik dövründə qadınların ən çox qarşılaşdığı damar problemi: hamilelikde damar cixmasi

Gələcək anaların sağlamlığını təhdid edən problemlərdən biri də hamilelikde damar cixmasi halıdır. Hər üç qadından ikisi bu əlamətlə ilk hamiləliyin ikinci yarısında qarşılaşır. Fleboloqların müşahidələrinə əsasən, pasiyentlərin böyük əksəriyyəti damarların görünməsinin və genişlənməsinin məhz hamiləlik zamanı baş verdiyini qeyd edirlər. Bu, sadəcə kosmetik narahatlıq deyil, həmçinin sağlamlıq üçün təhlükə yaradan ciddi klinik haldır.

Hamilelikde damar cixmasi nədən qaynaqlanır?

Qadın orqanizmində hamiləlik zamanı bir sıra fizioloji dəyişikliklər baş verir ki, bunlar da hamilelikde damar cixmasi hallarına səbəb olur. Əvvəla, qan dövranında ümumi maye həcmi 20-30% artır, bu isə venalara əlavə təzyiq yaradır. Damar qapaqları zəifləyir, qanın geriyə axını çətinləşir və nəticədə durğunluq yaranır. Bununla yanaşı, progesteron və relaksin hormonları venaların tonusunu azaldaraq damar divarlarının elastikliyini itirir. Eyni zamanda böyüyən uşaqlıq çanaq damarlarını sıxaraq ayaqlarda qan dövranını ləngidir.

Əlamətlərin erkən mərhələdə tanınması vacibdir

Hamilelikde damar cixmasi ilk olaraq kiçik kapilyar damarların dəri üzərində ulduzşəkilli görünməsi ilə başlayır. Xüsusilə axşam saatlarında baldır və pəncə nahiyəsində şişkinlik, ağırlıq və ağrı hissi meydana çıxır. Gecələr baldır əzələlərində qıcolmalar baş verir. Bu əlamətlər estetik narahatlıqdan daha artıq olub, ciddi fəsadların xəbərçisi ola bilər. Əgər vaxtında müdaxilə olunmazsa, tromboz, tromboflebit və hətta trofik yaraların yaranma riski artır.

Hamilelikde damar cixmasi yalnız ananı deyil, dölü də təhlükəyə atır

Bu hal nəinki ananın həyat keyfiyyətini aşağı salır, həm də döl üçün təhlükəli vəziyyətlərə gətirib çıxara bilər. Vaxtında müalicə olunmayan hamilelikde damar cixmasi fetoplasentar çatışmazlığa səbəb ola bilər. Bu isə dölün oksigenlə və qida maddələri ilə təminatında çatışmazlıq, habelə inkişafdan qalma və doğuş zamanı fəsadlara yol aça bilər. Araşdırmalara görə, bu problemi yaşayan qadınların təxminən 25%-də doğuş fəaliyyəti zəif keçir.

Müalicə necə aparılır?

Hamiləlik dövründə dərman müalicəsi çox diqqətlə seçilməlidir. Bu səbəbdən hamilelikde damar cixmasi olan qadınlara əsasən bitki tərkibli venotonik preparatlar, damar divarını gücləndirən vitaminlər və kompressiya corabları tövsiyə olunur. Estetik və invaziv prosedurlar – lazer ablasiya, skleroterapiya – hamiləlik dövründə tətbiq olunmur və doğuşdan sonrakı mərhələyə saxlanılır. Ən əsası, həkim-fleboloqun təyinatlarına dəqiq əməl olunmalıdır.

Hamilelikde damar cixmasi bəzi hallarda doğuşdan sonra geriləyə bilər

Doğuşdan sonra hormonal fonun stabilləşməsi və bədənin əvvəlki çəkiyə qayıtması bəzi hallarda hamilelikde damar cixmasi əlamətlərinin azalmasına səbəb olur. Lakin çox zaman venoz qapaqlarda və damar divarlarında yaranan dəyişikliklər geridönməz olur. Bu səbəbdən növbəti hamiləliklər zamanı vəziyyət daha da ağır şəkildə təkrarlana bilər. Həkim nəzarətində olmaq və profilaktik tədbirləri davam etdirmək vacibdir.

Profilaktika – sağlam ana və körpə üçün vacib addım

Hamilelikde damar cixmasi riskini azaltmaq üçün gündəlik rejimdə kiçik dəyişikliklər kifayət edir. Hamilə qadınlar uzun müddət ayaqüstə qalmamalı, hündürdaban ayaqqabılardan uzaq durmalı, oturaq vəziyyətdə olarkən hər 1-2 saatdan bir qalxıb gəzməlidirlər. Qida rasionundan duz və qanı qatılaşdıran məhsullar çıxarılmalı, C vitamini və rutin kimi damarları möhkəmləndirən vitaminlər qəbul edilməlidir. Gündəlik ən az 2 saat piyada gəzmək, uzanarkən ayaqları hündürdə saxlamaq da hamilelikde damar cixmasi ilə mübarizədə təsirlidir.